توضیحات

اشتراک گذاری

اسفرزه (اسپرزه)

 

گیاهان کوهی و درمانی بسیاری در میان گیاهان دارویی وجود دارد که هر کسی از خواص آن ها اطلاع نداشته و معمولا مورد استفاده قرار نمی گیرد و

به نوعی ناشناخته مانده اند، در این بین گیاه اسفرزه یکی از این گیاهان دارویی است که از دیرباز مورد استفاده قرار می گرفته است.

اسفرزه گیاهی یک ساله است که ارتفاع آن به ۴۰ سانتی متر هم می رسد. این گیاه دارای برگ هایی باریک و کشیده و گل هایی کوچک و سفید رنگ به

صورت خوشه ای است.

دانه های این گیاه کوچک و به رنگ قهوه ای روشن مایل به زرد است. دانه و سبوس این گیاه دارای ارزش دارویی است.

طبیعت اسفرزه یا اسپرزه سرد و تر است. اسفرزه دانه بسیار سختی است که تقریبا در غالب مناطق دنیا می‌روید و در ردیف مفیدترین، موثرترین و بی

ضررترین و در عین حال ملایم‌ترین ملین‌های گیاهی است که از قرن‌ها پیش برای لینت مزاج تجویز شده است، اما تحقیقات جدید نشان می‌دهد که

دانه‌های اسفرزه برای کاهش کلسترول و قند خون نیز موثر است.

در حدود ۳۰ درصد پوشش دانه اسفرزه را یک ماده جاذب آب تشکیل می‌دهد که موسیلاژ نامیده می‌شود و پس از خیس شدن و جذب آب، لعاب می‌دهد

و هر دانه ۱۰ برابر حجم خودش متورم می‌شود و به شکل لعابی ژلاتینی درمی آید و این لعاب است که منشاء شفابخشی آن در موارد اسهال و یبوست

است.

 

خواص اسفرزه

 

اگر اسفرزه را در آب بریزید و بگذارید بماند و دائم به جای آب خوردن از آب آن میل کنید، عطشی که از حسبه باشد را تسکین می دهد.

✅ اگر اسفرزه خیسانده شده دائم جرعه جرعه نوشیده شود، چنانچه گرفتگی صدا از گرمی و حرارت باشد آن را برطرف می کند.

✅ در موارد کاهش درد، رفع خارش و خونریزی بواسیر نافع است.

✅ چنانچه آب دم کرده آن را بنوشید مدر است و برای درمان سوزاک مفید می باشد.

✅ اگر هر روز صبح، ظهر و شب هر بار یک قاشق شربت خوری از آن را در یک فنجان آب جوش بریزید، بعد با نبات شیرین کرده و بخورید، اسهال خونی را

درمان می کند.

✅ از خون ریزی زیاد قاعدگی جلوگیری می نماید.

✅ برای درمان اسهال های طولانی و مزمن آن را بو بدهید و هر روز بخورید.

✅ لعاب آن را دایم در گلو قرقره کنید و هم جرعه جرعه بخورید، گلو درد را درمان می کند و اگر آب آن را در دهان نگه دارید، برفک، سوختگی، تاول و زخم

های دهان را برطرف می کند.

✅ آن را در کمی آب خیس کنید تا خوب لعاب بیندازد و به هم بچسبد و به صورت خمیر مانند در آید و بعد آن را در پارچه ای بریزید به طوری که دو طرف

اسپرزه ها را پارچه بگیرد، بعد از خارج کردن روی دمل داخل بینی بگذارید، دمل فروکش می کند.

✅ آن را با آب دهان خیس کنید و روی محل گذارید، سوزه و دمل را درمان می کند.

✅ برای درمان سالک مفید می باشد به این صورت که آن را بکوبید و بعد با سرکه خمیر کنید و هر روز صبح و شب روی محل ضماد کنید.

✅ برای تسکین سردردهای گرم و رفع خشکی دماغ و اعصاب نافع است و اگر مدتی این ضماد را هر شب تکرار کنید، برای رشد و نرم کردن مو و جلوگیری

از موخوره بسیار مفید است، برای این درمان ضماد کوبیده آن را با روغن بنفشه مصرف نمایید.

✅ برای تسکین درد مفاصل گرم، نقرس و نرم کردن ورم ها به خصوص ورم های پشت گوش از ضماد لعاب دار آن مخلوط با سرکه و روغن گل سرخ

استفاده نمایید.

✅ از موسیلاژ اسفرزه در صنایع آرایشی و بهداشتی، به عنوان امولسیون کننده و ضدالتهابات و تحریک پوست، استفاده می‌شود.

 

عوارض جانبی اسفرزه

 

✅ مبتلایان به نارسائی ها و احتقان قلبی، افرادی که دیابت دارند، کودکان و خانم های باردار و افرادی که دچار مشکلات تنفسی هستند باید قبل از

مصرف اسفرزه با پزشک مشورت کنند. اسفرزه در اولین مصرف ممکن است نفخ ایجاد کند، بنابراین مصرف آن در اطفال شایع نیست.

✅ شروع و مصرف ناگهانی، و مقدار نسبتاً زیاد اسفرزه ممکن است باعث نفخ شدید و بزرگ شدن شکم گردد؛ از این رو برای جلوگیری از این مسأله،

می‌توان از مقدار یک بار در روز، اسفرزه استفاده کرد و کم کم به سه بار در روز رسانید و یا می‌توان به جای مصرف زیاد در مدت زمان کم، به مصرف کم‌تر

در زمان طولانی‌تر (چندین روز) روی آورد، تا این مشکل پیش نیاید.

 

هشدار!

 

✅ توجه شود که در استعمال داخلی نباید تخم اسفرزه کوبیده شود، زیرا اگر کوبیده و خورده شود خطرناک بوده و خوردن در حدود ۴۰ گرم تخم اسفرزه

کوبیده شده سبب سرد شدن بدن و تنگی نفس و آشفتگی و سرانجام منجر به غش و توقف نبض و پس از مدتی احتمالا منجر به مرگ می‌شود؛ لذا در

این حالت از دارو‌های قی آور گرم نظیر آب عسل و نمک و یا سایر دارو‌ها استفاده می‌شود.

✅ به عنوان ملین و کاهنده کلسترول و احتمالاً پیشگیری سرطان، اسفرزه فی‌نفسه نقشی ندارد بلکه خاصیت ورم کردن و تولید لعاب زیاد آن است که

این آثار را ایجاد می‌کند. پس اگر اسفرزه خورده شود و به قدر کافی آب زیاد خورده نشود، روده‌ها ورم کرده و چون آب مدفوع کاملاً جذب می‌شود برعکس

انتظار، خروج مدفوع سخت می‌شود. پس فراموش نشود که با اسفرزه باید آب زیاد خورده شود.

✅ با این که یبوست ناراحتی عمومی زنان باردار است ولی زنان باردار باید از خوردن اسفرزه نظیر سایر ملین‌ها پرهیز کنند و برای رفع یبوست از سایر

خوراکی‌های غنی از فیبر و الیاف گیاهی مانند سبزی‌ها، دانه‌های غلات، نان سبوس دار و … استفاده کنند.

توضیحات تکمیلی

وزن 100 g